« Anamorfòsis » de Florian Vernet

            Qual sap se seriá pas superflú de presentar Florian Vernet a de monde que, coma vosaus legissètz la lenga nòstra ? Segurament que si ! L’òme fa cinquanta ans qu’escriu e que publica. Es un prosator de tria que nos balhèt ja un fum de romans policièrs e de recuèlhs de novèlas. Es tanben un egrègi lingüista, sòci de l’Academia occitana, mas per aquesta cronica nos contentarem de parlar pas que de sa literatura. Çò qu’es ja un monde de mal explorar talament es fornit.

Qual poiriá melhor far de Vernet que Vernet el-meteis ? Se siatz convençut d’aquela vertat vertadièra, alavetz, vos demòra pas mai que de legir aquel novèl libre, malaisit de classificar. Dins aquela topina literària s’i tròba de tot. Ma vesina Alina diriá que s’i tròba la gossa e l’ensalada. Los ingredients i son ça que la requists e variats. Lo tot balha un plat inesperat de bona cosina occitana, relevat a plec. Aquel obratge confirma plan que Florian Vernet es un autor a despart dins lo concèrt de la literatura mondiala. Li balha sa tòca occitana. Son imaginacion es beluquejanta. Cadun de sos tèxts es un univèrs de plena part.      

A la lectura d’aquel novèl recuèlh de novèlas me sembla, a d’unes moments, retrobar lo Vernet del, per ieu mitic, « Qualques nòvas d’endacòm mai ». Un obratge que me marquèt tant al moment de la meuna joventut.

Aquelas anamorfòsis disi pas « trantalhan », mas fluctuan entre milanta realitats inagantablas que nos mandan dins de mondes improbables. De mondes que Florian Vernet capita a transcriure coma se los trevava regularament. O fa amb un lengatge modernissim. Practica una lenga qu’el sol sembla ne conéisser l’alquimia. Sap la populara coma la sabenta, çò que li permet de n’aprofiechar tota sa plasticitat. De la lenga nòstra n’es a l’encòp un artista e un especialista. N’es possedit aitant coma la possedís. D’unes tèxts son borlescs e cargats d’ironia, plan dins la rega e l’esperit vernetenc. S’i rescontran trufariá e umor que fan pensar a d’unas de sas òbras anterioras.

Dins aquestes tèxts, Florian Vernet tracta sovent (mas pas totjorn) de la vida amb nautor e destacament, çò que li permet totas fantasiás possiblas e imaginablas. Aquò significa qu’amb el se cal esperar a tot e, efectivament, dins aquel florilègi de creacions descabestradas lo legeire es de longa brandussat d’un costat e d’autres. Li pòt arribar de se retrobar, o d’aver la sensacion de se retrobar, entre pòrc e tesson. Cada tèxt es desparièr e òmsap pas çò que nos espèra a la novèla venenta. Aquela imprevesibilitat dins l’engimbradura del recuèlh ne fa son fachin. Aquí se passa de l’amor a la mòrt coma de la cabra al perièr. Totjorn amb l’acompanhament d’un Florian Vernet incomparable dins son biais de manejar la lenga. A pas son parièr per interpretar la vida e la transcriure sul papièr. A còps, emai sovent, sas anamorfòsis scripturalas son vertiginosas de malícia. Aquò’s tanben sa marca de fabrica.

Sas pèças son mai o mens longas amb, ça que la, una majoritat de cortetas. Dins sas novèlas Florian Vernet fa virar la vida e las vidas a cent de l’ora. Sos personatges son tipats e retipats. Nos balha una galariá de retraches de gents que nos sembla los aver crosats aqueste quiti matin dins l’escalièr de l’immòble o la carretal que mena directament al Puèg Perdut. Las situacions que nos prepausa son divèrsas e variadas, coma dins la vida. E coma dins la vida son mai o mens cargadas de bonaürs e de malurs.

            A passas, se poiriá dire que Florian Vernet es l’escrivan de l’absurd. De coa d’uèlh agacha un monde que fa çò que pòt per far monde e que i capita mai o mens plan. L’agacha amb indulgéncia alara que i auriá de qué èsser mai incisiu. L’autor acompanha sos contemporanèus amb benvolença dins lors caminadas pauc o pro caoticas e confusas.

            Darrèr una escritura facha per suspréner son legeire, l’autor se daissa anar a una expression poetica tre que se tracha d’anar al rescontre de la natura. Atanben se cal pas estonar se dins son imaginari s’i pòt tanplan rescontrar d’extraterrèstes venguts d’endacòm mai que de salvaginas plan d’en çò nòstre.

            Aquel libre son dos cents paginas de plaser per lo que presa la literatura modèrna e totòm sap que la literatura modèrna occitana es d’ont mai preciosa qu’es rara.

             Pèire Rabass

            « Anamorfòsis » de Florian Vernet. Edicions « E… rau ! ». Despaus legal : abrial de 2024. 200 paginas.

https://www.espaci-occitan.com/botiga/fr/novelas/3154-anamorfosis-florian-vernet-9782487039032.html