Overblog
Editer l'article Suivre ce blog Administration + Créer mon blog

Pujada dins l’istòria cèlta amb Raimonda Tricoire

 

            L’ai ja dich e escrich mai d’un còp. Rai ! Cal crentar pas de tornar avisar sos contemporanèus de las causas que ne valon la pena : Raimonda Tricoire es segurament una excellenta autora de descobrir. Seriá pecat d'esperar mai per o far! L’autora ten son imaginari tot virat en tèrra comtadina de Fois. La sabi occitanista per aver legit d’ela lo seu roman « Esclarmonda de Perelha, martira catara ». Los qu'an pas encara legit aqueste libre -ara per ara agotat- acabaràn per o far un jorn. D’efièch, las edicions dels Regionalismes lo van tornar publicar en dos volumes : un en version originala francesa e l’autre dins una traduccion occitana de Sèrgi Viaule.

            Emai s'a fòrça escrich en francés, Raimonda Tricoire a tanben escrich qualques òbras en lenga nòstra. L'escrivana foisenca aviá l'anma patriotica. Presava sa cultura occitana e n’èra fièra. D’un autre latz, èra tanben una amatora esclairada d’istòria. Son espós, Joan Tricoire foguèt un famós arqueològ.

            D’uèi, vos vau entreténer de « Léhérenn, fille celte », un roman editat per las edicions Dudel, d’uèi desaparegudas. Aqueste roman es, de coneissença meuna, un dels tres que publiquèt Raimonda Tricoire. Los dos autres essent « Esclarmonda de Perelha, martira catara », que ne parlèrem pus naut, e « La main d’Urka ». Aqueste darrièr publicat el tanben dins la colleccion « Jovents » d’aquelas quitas edicions Durel.

            Léhérenn, fille celte, es, adoncas, sensat destinat a la joventut, als adolescents. Pasmens, çò que de prima pausa me suspren, es la proximitat dels noms pròpris dels personatges. Per exemple lo nom del druïda benfasent e savi Mog Ruith, sembla pro a lo de Ner Roth, un personatge terriblament malfasent. Mog Ruith e Ner Roth, aqueles dos patronimes son de mal destriar en debuta d’obratge. Aquò fa que la debuta del raconte es pas aisida de seguir. Los personatges i son nombroses e avèm de mal per destriar qual es qual e a quina tribú aparten. Segurament que l’autora volguèt metre en scèna tròpes personatges coma volguèt far intervenir un fum de tribús qu’an totas un nom a dormir defòra (o pauc se’n manca). Se sap pr’aquò que tròp gasta lo jòc. Visiblament, Raimonda Tricoire volguèt emplegar los qualques mots de cèlta que coneissiá. Disi « qualques », mas, a mon vejaire, n’utilizèt tròp. Tot sabent que s’anava adreiçar a un public de joves, los auriá degut simplificar e benlèu latinizar. Çò que nòti aquí pòt passar per de parpèlas d’agaças, mas ieu me sembla quicòm de caporal per rebutar pas los jovents de la lectura tre las primièras paginas.

            Léhérenn es una jove e polida filha de la tribú cèlta dels Visomaros. Dins lo pemont dels Pirenèus vivon un fum de pichonas tribús que de longa se fan la guèrra. Passan lor temps a se panar totes los bens que pòdon. Mas coma dins totes los contes que valon la pena d’èsser d’èsser contats ; çò que deu arribar, arriba. Per escasença, aicí es la dròlla del druïda venerat Mog Ruith, que tomba amorosa d’un prince de la tribú vesina amb la quala son en guèrra. O aurètz comprés, res qu’amb aquò n’i a pro per far un roman.

            E per escutlar de romans, Raimonda Tricoire s’i sap far. Primièrament, coneis fòrça plan las mors e costumas dels Cèltas, çò que li permet, pel bonur del legeire, de brocar sus la vida vidanta de l’epòca. Aquò balha de carn a la narracion. Sa descripcion del monde celtic d’aquela pontanada primitiva encanta lo legeire malgrat qualques passatges d’una violéncia evidenta e crusa. Urosament aquela violéncia es contrabalançada per los sentiments d’amor dels dos jovents, emai a la debuta foguèsse gaire enfaciable que lor passion abotigue. Ça que la, aprèp mantunes eveniments e rebombidas espectaclosas -se poiriá virar un film d’aqueste roman-, las causas capitaràn per s’arrengar.

            Totes los ingredients del roman destinat a la joventut son aicí presents : aventuras, romança, suspens, natura, mistèris, ritme, etc… Lo tot mestrejat de man de mèstra per l’escrivana foissenca qu’o fa amb aisidença e vam. Se a la debuta, coma o notèri pus naut, avèm de mal nos i retrobar, lèu-lèu la narracion partís e raja coma las aigas lindas d’un gaudre pirenenc quand, a la prima, fondan las nèus montanhòlas. Joves e mens joves se daissan atal emportar per un raconte ric e plan alestit.

            Coma se tracha d’un libre publicat dins una colleccion pels jovents e que foguèt editat en 1956, es illustrat per de dessenhs en negre. Aquestes son de Pierre Noël. I a pas res a ne dire de mai que son evidentament figuratius, de bona factura factura e d’un trach fin. Mas degun s’estonarà pas de i véser los Cèltas paréisser coma sus los imatges que portavan a l’epòca los manuals escolars d’istòria. Fan un pauc caricatura, mas aquò rai ! Sèm aquí dins lo domèni del divertiment e non pas dins lo de la sciéncia.

            Se vos parli d’aqueste libre d’uèi es per çò que soi a explorar l’òbra literària de Raimonda Tricoire dins son ensems. Es, çò me sembla, una rason sufisenta per vos presentar aqueste « Léhérenn, fille celte », emai se d’un autre latz vos devi informar que lo libre es actualament introbable dins lo comerci. Ça que la, cal pas jamai desesperar qu’un jorn siá tornat editat, e perqué pas, aqueste còp, en lenga nòstra.

 

 Pèire Rabasse

 

« Léhérenn, fille celte » de Raimonda Tricoire. Edicions Sudel – colleccion « jovents ».

Acabat d’imprimir lo 15 de març de 1956. 190 paginas.

 

Pasmens i a una reedicion numerica :

https://www.amazon.fr/Leherenn-fille-celte-Raymonde-Tricoire-ebook/dp/B077Z822GD/ref=sr_1_1?keywords=9782402181730&linkCode=qs&qid=1577820083&s=books&sr=1-1

Léhérenn, fille celte, de Raimonda Tricoire

Léhérenn, fille celte, de Raimonda Tricoire

Tag(s) : #Pèire Rabasse, #Tot en Oc
Partager cet article
Repost0
Pour être informé des derniers articles, inscrivez vous :