Overblog
Editer l'article Suivre ce blog Administration + Créer mon blog

Un estudi istoric fòrça plan cavat tocant la glèisa catara

 

            Felip Roy es originari de Ròchafòrt en Charenta. Es doctor en istòria especializat dins l’istòria de las religions. Coneis plan l’emergéncia del crestianisme e particularament la del catarisme. Ara per ara viu dins los Pirenèus. Dins las annadas 1980 frequentèt a Tolosa lo Cercle d’estudis meridionals e medievals. Es un òme de terren e un scientific complit, çò que l’empacha pas de presar l’istòria e la cultura occitanas. Parla totjorn positivament de la cultura occitana quand ne deu parlar. Es un cercaire dobèrt e tolerant.

            Dins aquel obratge estudia las originas del catarisme. Ensaja de véser ont se tròba, o almens ont se poiriá trobar la naissença del catarisme. A bon drech anar rebremba que lo catarisme foguèt una branca del crestianisme. Una tradicion crestiana qu’es estada assassinada d’un biais fratricidi pel catolicisme. Se de mercés als archius inquisitorials, tantes que sèm coneissèm plan lo martir dels catars, totes tuats fins al darrièr ; per contre las sorgas escrichas sus la naissença de lor religion son plan mai escarsas.

L’estudi de Felip Roy prepausa en detalh las inter-relacions conflictualas entre las primièras tendéncias del crestianisme al debanar dels sègles primièrs. L’istorian deguèt cercar fòrça, talament es impressionant lo molon de referéncias qu’es capable de fornir. Amb el, avèm l’impression de viure en dirècte e del dedins los primièrs cent ans del crestianisme. Se diriá qu’es estat jornalista de las questions religiosas en pòste a Jerusalèm a l’epòca. Arriba a destriar las nombroses nuàncias teologicas entre joanistas, ellenistas, crestologics de filiacion divina, essenians, paulinians, zelòtas, farisians, e ne passi. Cada punt de detalh teologic èra pretèxte, plan solide, a provocar d’animositats entre las escòlas que viravan en sèctas.

Èra lo periòd ont lo crestianisme preniá son autonomia d’amb lo judaïsme. Felip Roy conta aquela scission, amb una precision scientifica plan apevada. Talament que l’obratge ven una òbra per especialistas, fòrça malaisida de legir per un… neofit. L’autor coneis plan la geografia e la diversitat religiosa de l’Antiquitat.

Çò qu’a la gròssa se pòt dedusir d’aquel obratge, es que la glèisa catolica es la del testament ancian, mentre que la glèisa catara èra la del testament novèl. « Mai qu’un autre, l’evangèli de Joan exprimís lo passatge entre lo Dieu que jutja, lo del testament ancian, e lo Dieu que salva, lo del testament novèl. Marca lo passatge entre lo que demanda obesissença e lo que demanda amor. Atal prefigura una comunitat que recep e perdona puslèu qu’una glèisa que jutja e condemna. Tematica que rebremba o que poiriá aver inspirat la dicha catara a prepaus de las doas glèisas : « La que possedís e qu’escorga e la que fugis e perdona ». Avent servat los tèmas joanics màger : demorar en Crist dins l’amor frairal, endurar l’asirança del monde e recebre lo paraclet, lo catarisme afortissiá un eiretatge joanic que segon el, lo crestianisme post-nicean a pas sabut o volgut servar ».

            Mentretant, los tèxtes antics son talament escarses que l’autor es portat a far un fum d’interpretacions dels eveniments coneguts e un molon d’especulacions sus lor contengut. De cara a  n’aquela constrencha de supòrts rars, es forçat d’espleitar al possible çò que li es pervengut. Soi admiratiu de constatar que se’n pòsca tirar totes los ensenhaments que l’autor ne tira. L’erudicion butada fins al pus mai m’espanta.

            Aprèp aver ensajat de desboscar las originas istoricas del catarisme, l’autor sosca a una eventuala resurgéncia d’aquela religion despietadosament eradicada pel catolicisme. Segon el, çò que fa mai que mai lo catarisme, aquò’s lo batisme per l’impausicion de las mans. Aquel ritual data dels apòstols. Dempuèi los apòstols fins a l’Edat Mejana, la cadena de l’Esperit Sant transmes de generacions en generacions d’aquel biais s’èra pas jamai trencada. Mas aquesta, totjorn segon l’autor, e ni per tot, es a l’ora d’ara trencada. Doncas, malgrat quelques temptativas per reviscolar lo catarisme, totes aqueles ensages faguèron mèuca. La transmission de l’Esperit Sant que seriá estada en possession del catarisme se seriá perduda en meteis temps que lo catarisme foguèt assassinat.

            Aprèp una plan longa e menimosa exploracion del crestianisme de sas originas fins a l’Edat-Mejana, Felip Roy n’arriba en fin de volume a examinar la teologia pròpria al catarisme. Per el, e per fòrçes cercaires abans el, es solide qu’a la vista dels documents disponibles e dels testimoniatges d’inquisicion qu’avèm, lo catarisme es un crestianisme de tradicion dualista. Felip Roy, tal un enquistaire a qui res escapa pas, torna pujar a sas originas. Sa conclusion es que « Lo Crist catar èra pas la victima redemptritz que la teologia catolica inscriviá dins lo paradigme crestian e qu’a particularament desvolopada a l’Edat-Mejana en metent l’accent sus la passion e los patiments del Messias. Lo Crist adorat pels catars èra l’ensenhaire, lo messatgièr de l’evangèli, logicament condemnat pel monde sentit coma estrangièr. Èra balhaire de poténcia esperituala, la qu’èra autrejada pel batisme d’Esperit ».

 

 Pèire Rabasse

 

 « L’église cathare » de Felip Roy.

Edicions del Cosmogòn. Acabat d’imprimir en setembre de 2011. 270 paginas.

 

https://www.decitre.fr/livres/l-eglise-cathare-9782810300594.html

L’église cathare de Felip Roy

L’église cathare de Felip Roy

Tag(s) : #Pèire Rabasse, #Tot en Oc
Partager cet article
Repost0
Pour être informé des derniers articles, inscrivez vous :