Overblog
Editer l'article Suivre ce blog Administration + Créer mon blog

Lo Lector de la Val contunha de balhar de sas novèlas

 

            Ni per una situacion sociolingüistica deplorabla -per dire pas catastrofica-, la literatura nòstra contunha de viure. Viu de totes sos possibles e de totes sos imaginables. La literatura es la vida, e coma la vida, la literatura aprofiècha del mendre espaci per s’i enfonilhar. Es la rason que fa que, de còps, la trobam aquí ont nos i esperam pas. Emai es vertat qu’a i plan pensar, i a pas aquí res d’extraordinari : tant qu’aurem de locutors, aurem de literators.

            Atal n’es que dins lo sud del país tolosan, existís una associacion literària que se sona « Lo lector de la Val ». Fa d’annadas qu’organiza un concors de novèlas que s’adreiça als escrivans de lenga francesa, coma a los de lenga occitana. Aquela associacion la coneissètz. Arunan, sus aqueste quiti blòg, vos presentèri la garba de las novèlas premiadas per 2018.

Aprofièchi l’escasença d’aquesta presentacion de libre per mercejar Annia Prodòm, la mèstra d’òbras del « Lector de la Val ». Sens ela, es probable que lo costat occitan del concors seriá en perilh. Es ela que, de longa, mestreja la coordinacion de l’ensems. O fa en cap d’orquèstra amb grand maestria. Encara una trabalhaira de l’ombre que s’amerita d’èsser mesa dins la lutz.

            Cada an los concorsans devon alestir un tèxte a partir d’una primièra frasa que lor es balhada. En 2019 aqueste foguèt : « La marca aquí sus l’arbre, i èra pas quand sèm passats aqueste matin ». Amb aquò, lo creator se deu de fargar un tèxte literari de mens de sièis paginas. Lo monde se prenon al jòc que cada an son de desenats de personas que participan. Aquestas venon dels quatres caires d’Occitània, emai se, vertat es, son mai nombroses los de Lengadòc e de Gasconha.

            Ongan, son cinc tèxtes que son estat estampats dins lo libre. Per òrdre de dintrada en scèna se tròba « La tèsta nauta » de Brigida Viguièr. Una autora que fins ara coneissiái pas. Possedís una mestresa remarcabla de la lenga. Se fa un plaser de jogar amb ela. Es una autora que tresplomba sa lenga. Quicòm de plan rar dins la literatura occitana actuala. Res que per son tèxte, pr’aquò cortet, val lo còp de crompar lo recuèlh-disc. Lo tèxte segond es una novèla de Sèrgi Viaule, un autor ara un pauc conegut dins lo cortal de la literatura. La particularitat d’aquel tèxte es que comença per la frasa impausada, mas que s’acaba tanben per aquela meteissa frasa. Es un mena d’espet que val lo desplaçament. D’ont mai que lo novelista es costumièr de la causa. Fa d’annadas que participa e fa d’annadas que comença e qu’acaba per la frasa impausada. Es una originalitat que val d’èsser notada. Lo tresen tèxte « Camin de croses a Santa-Crotz », es d’Alan Vidal. El tanben es un abituat del concors. Presentament, ongan, nos balha una òbra d’una granda imaginacion. Fa una lenga populara amb un ritme agradiu. Una escritura que raja clar e net, talament l’oralitat i naseja. La quatrena peça « Aquò’s la vida », la devèm a Guiu Relhas. Es plena de suspens. Talament que nos seca l’alen un brave moment. L’afar es aquí menat de man de mèstre per un òme que s’i entend a far pacientar son monde. Enfin, la darrièra novèla « Lo mistèri de la marca », es un tèxte collectiu que devèm als escolans del collègi Pierre Mendès-France de Vic en Bigòrra. Aquí dintre, coma lo títol o indica, los jovents son en cèrca de mistèri. L’escrit es trabalhat e capitat. La còla se pòt felicitar e mercejar de nos balhar aquí un tèxte acabat. Emai se darrèr s’amaga probablament un professor, empacha pas que lo rendut es tras qu’agradiu.

            Pòdi pas acabar -mas benlèu auriái degut començar per aquí ?- sens precisar que se tracha plan d’un libre-disc. Valent a dire que las novèlas publicadas sul papièr son tanben enregistradas. O son estadas, siá pel quiti autor, siá per qualqu’un mai. Aquí son pas cinc tèxtes que son diches, mas tretze. Cadun o fa del seu biais e l’ensems balha una requista diversitat. Aqueste disc titolat « Còps de teatre a l’aurièra del bòsc » farà lo bonur dels programators e animators de ràdio. Alara qu’aquestes son demandaires de son, aquí ne van trapar per un brave moment.

            Lo libre-disc se fa de mai en mai dins lo monde de l’edicion occitana. Dins una societat ont la lenga corrís pas mai per carrièras, cal ben porgir l’oralitat als valents que fan l’esfòrç de l’aprene. Lo libre-disc es un mejan suplementari per ausir la lenga. Solide que pel son, avèm tanben la cançon e lo jornalisme ràdio o televisual. Mas maites supòrts aurem, e melhor serà. Las edicions de libre-disques venon completar lo material a posita en porgissent la literatura a los que son en via d’aprendissatge. D’aquí la preciositat d’una tala demarcha. Un còp de mai cal mercejar l’associacion « Lo lector de la Val » d’i aver pensat, mas subretot de contunhar, annada aprèp annada, aqueles enregistraments.

            Lo libre-disc se pòt crompar per la soma modica de 13 € (emai se benlèu i ne cal ajustar un pauc per lo mandadís). Ont se pòt crompar ? Ai pas trobat cap de sitinet per vos balhar, mas me pensi que l’associacion es aisida de trobar sus la tela numerica. Seriá damatge de passar a costat d’una tala òbra que, cada an, se renovèla.

 

Pèire Rabasse

 

 « Coups de théâtre à l’orée du bois ». Obratge collectiu. Edicions « Le Lecteur du Val ». Acabat d’imprimir en octobre de 2019. 134 paginas.

 

https://www.lecteurduval.org/310-concours-nouvelles.html

Coups de théâtre à l’orée du bois

Coups de théâtre à l’orée du bois

Tag(s) : #Pèire Rabasse, #Tot en Oc
Partager cet article
Repost0
Pour être informé des derniers articles, inscrivez vous :