Pòdi afortir que l’autorota A 69 salvarà de vidas.

            Los anti-autorota A 69, que me gardarai de jutjar sevèrament per çò que per la màger part son pas del parçan e doncas sabon pas de que se tracha ; demest lo pauc d’arguments qu’an an posita, evòcan lo fach que ganhar 25 minutas entre Castras e Tolosa justificariá pas la bastison d’aquela infrastructura. Cossí los convéncer de lor error ? Aviái pas, fins ara, pensat de lor parlar de mon cas personal, pr’aquò tras qu’exemplar. Probablament per crenta de parlar de ieu e de ma vida privada m’èra pas passat dins l’ase d’expausar aquel exemple revelator.

            Lo 7 de març de 2023 me retròbi a l’espital de La Vaur (Sud-Oèst-Albigés) amb un infart. Una artèria coronària completament tampada (los medecins o me diràn pus tard) e l’autra a mitat engorgada. Tant val dire que lo còr èra plan pauc alimentat. Quand arribi a las urgéncias de l’espital de La Vaur, lèu-lèu soi desvestit, colcat e estacat sur un braiard abans d’èsser a la lèsta entusat dins una ambulància. Los sonhants, qu’eles sabon çò que se passa, an plan mai paur que ieu. Prenon la precaucion de me far acompanhar non pas per una infirmièra coma se fa de costuma, mas doas. Sens anar pus luènh n’aprofèchi per mercejar tot lo personal medical, ont que foguèsse, a La Vaur, Castras, Tolosa e endacòm mai dins lo monde.

            Me meti a la plaça del calfaire de l’ambulància. Aquí qu’a darrèr qualqu’un qu’es a se morir, alavetz per ont passar per rejónher al puslèu l’espital universitari de Ranguèlh a Tolosa ? Préner la departamentala 112 amb l’estrechor de sa cauçada, sos platanièrs e sos contorns que permeton de rotlar a 70 quilomètres per ora, o anar quèrre l’autorota A 68 que fa la ligason Tolosa-Rodés ? L’urgéncia essent çò qu’es, plan solide, lo calfaire jamai s’es degut pausar la question. Es evident que de La Vaur, las gents van quèrre l’autorota A 68 per anar a Tolosa en tota seguretat.

            Aquel jorn ploviá fèrme. Sus l’autorota l’ambulància, totes girofars alucats, doblava totas las veituras que rotlavan a 130 quilomètres per ora. Supausi que l’ambulància deviá ela rotlar a 150. Agèri la paur de ma vida. Non pas de morir de l’infart (aviá pas pagelat la gravitat de çò que m’arribava), mas d’un aquaplanatge del veïcul que me carrejava. Agèri paur tant mai qu’èri colcat a contra-sens del caminament. Quand arribèrem a Tolosa, totas sirènas udolantas e totes semafòris cremats a mesura que se presentavan, una equipa cirurgicala, prevenguda a l’avança, m’esperava per m’operar còpsec. Atal cossí, per aqueste còp, me’n tirèri. Los medecins, l’endeman, me diguèron qu’èra ora qu’arribèssi a Ranguèlh. Una mièjorada de mai e tanplan podiái passar a la caçairòla. Alavetz, me venguèt a l’idèia de benesir l’equipa medicala, plan solide, mas tanben l’autorota que me permetèt d’arribar a temps e ora a Tolosa.

            Que se seriá passat s’aviái fach mon infart a Masamet o Castras allòc de lo far a La Vaur ? Los eveniments que veni de descriure (me seriái passat d’aver a los contar) parlan d’eles-meteisses. Sens autorota entre Castras e Tolosa, tant mai que l’espital de Castras-Masamet es entre las doas vilas sud-albigesas, d’uèi seriái certanament mòrt. Soi pas ieu que o disi per embestiar los anti-autorota A 69, mas los medecins.  

            Pausi la question a los que son contra l’autorota A 69 que sovent son de vilandreses que demòran prèp d’espitals importants, los Sud-Albigeses an pas lo drech d’èsser sonhats coma los autres ? Aquel privigèli de se far sonhar dins l’urgéncia lo se vòlon gardar per eles sols ? Nosaus Albigeses seriam vodats ad vitam aeternam a morir fraita d’infrastructuras adeqüatas ? Aqueles anti-tot nos poirián dire perqué aquò ? I auriá pas aquí una manca de justícia, de solidaritat entre los territòris e d’umanitat ? Qual sap ?

            Quand, tornamai, òm demòra prèp d’un espital plan aplejat en material e equipa medicala, òm pòt ben argumentar autorusament que 25 o 30 minutas per religar Castras a Tolosa es pas grand causa. Que pensarián aquel monde egoïstas se se trobián un jorn entre vida e mòrt dins una ambulància qu’avança a una velocitat mejana de 60 kms/ora entre Castras e Tolosa ? Pensan pas a n’aquò per çò que son pas del parçan e doncas pas concernits. Pensan pas a n’aquò, per çò que, sens vóler lor far un procès d’intencion, son incapables de pensar objectivament. Tròp embarrats que son dins lor funèsta ideologia reaccionària a tot progrés que siá material e social. Aquel monde an doblidat que i pòt pas aver de progrés social sens progrés material. I agèt progrés social quand l’umanitat passèt de bigòs al tractor. Mas aquò son pas mai en mesura d’o encapar.

            A l’ora de l’indenegable rescalfament climatic l’ora es pas d’èsser contra las autorotas, mas d’èsser PER la transicion energetica que passa forçadament per de mejans de produccion d’energias renovelablas. Es vengut indispensable d’arrestar la produccion de veïcules termics per los remplaçar per d’electrics. Mas per aquò far es necite de multiplicar las sorgas de produccion electrica. Malurosament los ecologistas son contra los panèus fotovoltaïcs, contra las eolianas, contra los barratges idroelectrics, contra la maremotricitat, contra lo nuclear, contra tot.

            Me permeti de lor pausar la question : quantes son los venguts botar lo fuòc suls obradors de l’A 69 qu’i venguèron en veitura electrica ? Ieu, quand soi pas al volant de la camioneta (rarament), rotli dempuèi dètz ans en veitura electrica.

            Òc-ben, a mos despens e per experiéncia, pòdi afortir que l’autorota A 69 salvarà de vidas. D’alhors soi pas lo primièr a o dire. Ja los sonhants del bassin Castras-Masamet demandan dempuèi de temps lo desenclavament del parçan. Fa d’annadas e d’annadas que sus la nacionala 126 veson morir dins d’ambulàncias de pacients. Mas d’aquò los « revolucionaris professionals » se’n chautan. Per eles, no future, pas d’avenidor. Per aqueles destrucis enrabiats, los Occitans en general e los Sud-Albigeses en particular, meritan pas lo just e la rason.

               Sèrgi Viaule