Setmana mondiala de solidaritat amb los pòbles dels territòris non autonòmes

            Cada an, la setmana del 25 al 31 de mai es declarada per l’Organizacion de las Nacions Unidas coma setmana mondiala de solidaritat amb los pòbles dels territòris non autonòmes. Plan solide, se legissètz d’uèi la premsa francimanda, que siá de drecha o d’esquèrra, trobarètz pas traças d’aquela setmana de revindicacion e de sosten als pòbles colonizats. Oblidem pas que, quand lo 14 de decembre de 1960, l’Amassada Generala de l’Organizacion de las Nacions Unidas votèt sa Declaracion sus l’obtencion de l’independéncia per los paises e pòbles colonizats, França, país colonizaire se n’i pòt aver un de pel monde, s’abtenguèt. Foguèt l’abstencion de la marrida consciéncia e de la vergonha.

            Aquela setmana es simbolica coma o pòt èsser una ONU completament despoderada. Malurosament l’istòria nos ensenha cada jorn que los pòbles pòdon pas comptar sus ela per se desliurar dels opressors. D’efièch, l’organisacion es mestrejada per las cinc poténcias imperialistas sesent a son Conselh de seguretat coma membres permanents (Reialme Unit, França, Russia, China e Estats-Units) que se preissan gaire per ajudar a descolonizar la planeta.Tant mai que son elas-meteissas colonisairas.

S’o volètz plan, prengam pas que dos exemples, lo de Tibet e lo del Saarà Occidental. Lo cas de Tibet es eloquent sus aquel sicut. L’Amassada Generala de l’ONU adoptèt en 1961, puèi en 1965, una resolucion respècte al drech del pòble tibetan a son independéncia. Mas en 1971 China dintrèt dins l’organizacion internacionala e dempuèi Tibet es pas mai repertoriat demest los païses a descolonizar. Aquò pròva plan que coma o disiá un general francés plan conegut, l’ONU es pas qu’un « daquòs » sens importància. Lo cas del Saarà Occidental es tornamai aquí per o provar. Aquel territòri figura sus la lista dels païses a descolonizar desempuèi, tenètz-vos plan, 1963. Foguèt portat sus aquela lista a la demanda de Marròc mentre que lo Saarà Occidental èra encara colonizat per Espanha. Dempuèi lo retirament d’Espanha en 1976, l’ONU es estada incapabla d’organizar un referendum sus l’independéncia del país. Mentretant, 24 Estats de per lo monde an reconegut la Republica Araba Saariana Democratica (RASD). Plan maites l’avián reconeguda, mas se son desdichs jos la pression de l’internacionala imperialista en ajuda e sosten al Marròc. Un còp mai l’avantatge es pas daissat a la justícia, mas a la fòrça militara. 

            Tot aquò per dire qu’aquesta Setmana mondiala de solidaritat amb los pòbles dels territòris non autonòmes proclamada per l’ONU es tras que simbolica. Es pas qu’un gadget de mai dins la bóstia a parlòta qu’es ara per ara l’ONU. Al Partit de la Nacion Occitana sèm los primièrs a o deplorar. Es vengut necite de cambavirar completament e prigondament lo fonccionament de l’organisacion internacionala per la far mai democratica. La primièra de las causas de far es de suprimir la qualitat de membre permanent amb drech de veto autrejat a las cinc poténcias que son Reialme Unit, França, Russia, China e Estats-Units. Remembrem que, d’un biais completament inic, aquel drech lor permet de blocar tota resolucion de fons, e aquò quina que siá l’opinion majoritària del Conselh. Es una aberracion e una mostruositat democratica. Dins aquelas condicions l’ONU es, e es totjorn estada, una joguina dins las mans de las cinc poténcias sòcias permanentas del Conselh de seguretat. Es ara per ara pas qu’un molin de paraulas.

            Alavetz, emai s’aquesta Setmana mondiala de solidaritat amb los pòbles dels territòris non autonòmes es de gaire una vertadièra galejada, pasmens, al Partit de la Nacion Occitana, avèm per l’escasença -e marcar lo còp- causit de propausar als legeires del Lugarn la lectura, en lenga nòstra, de la Declaracion sus l’obtencion de l’independéncia per los paises e pòbles colonizats. Un tèxte fondamental sul dreches dels pòbles de dispausar de lors autodeterminacion politica, que, plan solide, pòt anar fins a l’independéncia. Malurosament, tornem o dire, ara per ara se tracha pas que d’una declaration d’intencion. Una de mai dins lo catalòg fornit de l’ONU.

Declaracion sus l’obtencion de l’independéncia per los paises e pòbles colonizats

Resolucion 1514 de l’Assemblada Generala

adoptada lo 14 de decembre de 1960

L'Amassada generala,

Conscienta de çò que los pòbles del monde se son, dins la Carta de las Nacions Unidas, declarats resolguts a proclamar tornarmai lor fe dins los dreches fondamentals de l'uman, dins la dignitat e la valor de la persona umana, dins l'egalitat de dreches dels òmes e de las femnas, aital coma dins l’egalitat dels dreches de las nacions, grandas e pichonas, e a favorizar lo progrès social e instaurar de condicions melhoras de vida dins una libertat mai granda ;

Conscienta de la necessitat de crear de condicions d'estabilitat e de benestar e de relacions pacificas e amicalas fondadas sul respècte dels principis de l'egalitat de dreches e de la liura determinacion de totes los pòbles, e d'assegurar lo respècte universal e efectiu dels dreches de l'uman e de las libertats fondamentalas per totes sens distincion de raça, de sèxe, de lenga o de religion ;

Reconeissent lo desir apassionat de libertat de totes los pòbles dependents e lo ròtle decisiu d'aqueles pòbles dins lor accession a l'independéncia ;

Conscienta dels conflictes creissents qu'entraina lo fach de refusar la libertat a aqueles pòbles o d'i far obstacle, que constituïsson una grèva menaça a la patz mondiala ;

Considerant lo ròtle important de l'Organizacion de las Nacions Unidas coma mejan d'ajudar lo movement cap a l'independéncia dins los territòris jos tutèla e los territòris non autonòms ;

Reconeissent que los pòbles del monde desiran ardentament la fin del colonialisme dins totas sas manifestacions ;

Convençuda que lo manten del colonialisme empacha lo desvolopament de la cooperacion economica internacionala, entrava lo desvolopament social, cultural e economic dels pòbles dependents e va a l’encontre de l'ideal de patz universala de las Nacions Unidas ;

Afortissent que los pòbles pòdon, per lors pròpris interesses, dispausar liurament de lors riquesas e ressorsas naturalas sens prejudici de las obligacions que resultarián de la cooperacion economica internacionala, fondada sul principi de l'avantatge mutual, e del drech internacional ;

Persuadida que lo procediment de liberacion es irresistible e irreversible e que, per evitar de crisis grèvas, cal metre fin al colonialisme e a totas las practicas de segregacion e de discriminacion que n’es a l’origina ;

Se felicitant de çò qu'un nombre bèl de territòris dependents an accedit a la libertat e a l'independéncia recentament, e reconeissent las tendéncias totjorn mai fòrtas cap a la libertat que se manifèstan dins los territòris qu'an pas encara accedit a l'independéncia ;

Convençuda que totes los pòbles an un drech inalienable a la plena libertat, a l'exercici de lor sobeiranetat e a l'integritat de lor territòri nacional ;

Proclama solemnament la necessitat de metre lèu e incondicionalament fin al colonialisme jos totas sas formas e dins totas sas manifestacions ;

Per aquesta tòca, proclama çò que seguís :

1. La constrencha dels pòbles a una subjugacion, a una dominacion e a una espleitacion estrangièras constituís una denegacion dels dreches umans fondamentals. Es contrari a la Carta de las Nacions Unidas e compromet la causa de la patz e de la cooperacion mondialas.

2. Totes los pòbles an lo drech de liura determinacion ; en vertut d'aquel drech, determinan liurament lor estatut politic e perseguisson liurament lor desvolopament economic, social e cultural.

3. La manca de preparacion dins los domenis politic, economic o social o dins lo de l'ensenhament deu pas jamai èsser pres coma pretèxte per retardar l'independéncia.

4. Serà mes fin a tota accion armada e a totas mesuras de repression, de qualque mena que sián, dirigidas contra los pòbles dependents, per permetre a aqueles pòbles d'exercir pacificament e liurament lor drech a l'independéncia complèta, e l'integritat de lor territòri nacional serà respectada.

5. De mesuras immediatas seràn presas, dins los territòris jos tutèla, los territòris non autonòms e totes autres territòris qu'an pas encara accedit a l'independéncia, per transferir totes los poders als pòbles d'aqueles territòris, sens cap de condicion ni resèrva, confòrmament a lor volontat e a lors vòts liurament exprimits, sens cap de distincion de raça, de cresença o de color, per tal de lor permetre de gaudir d'una independéncia e d'una libertat complètas.

6. Tota temptativa qu'a per mira de destruire parcialament o totalament l'unitat nacionala e l'integritat territoriala d'un país es incompatibla amb las tòcas e los principis de la Carta de las Nacions Unidas.

7. Totes los Estats devon observar fidèlament e estrictament las disposicions de la Carta de las Nacions Unidas, de la Declaracion universala dels dreches umans e de la presenta Declaracion sus la basa de l'egalitat, de la non-ingeréncia dins los afars interiors dels Estats e del respècte dels dreches sobeirans e de l'integritat territoriala de totes los pòbles.